الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

13

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

- بودند ، اما در اينجا به صورت غائب از آنها ياد مىشود ، چرا كه لايق ادامه خطاب الهى نيستند . بعضى از مفسران بزرگ جمله « * ( مَضى مَثَلُ الأَوَّلِينَ ) * » ( سرانجام كار اقوام پيشين قبلا گذشت ) را اشاره به مطالبى دانسته‌اند كه در سوره قبل ( سوره شورى ) پيرامون گروهى از آنها آمده است ، ولى هيچ دليلى بر اين محدوديت در دست نيست ، بخصوص اينكه در سوره شورى كمتر اشاره اى به سرگذشت اقوام پيشين شده ، در حالى كه در سوره‌هاى ديگر قرآن بحثهاى مشروحى پيرامون آنها آمده است . به هر حال اين آيه شبيه چيزى است كه در آيه 78 سوره قصص گذشت : أَ وَلَمْ يَعْلَمْ أَنَّ اللَّه قَدْ أَهْلَكَ مِنْ قَبْلِه مِنَ الْقُرُونِ مَنْ هُوَ أَشَدُّ مِنْه قُوَّةً وَأَكْثَرُ جَمْعاً : « آيا قارون نمىدانست كه خداوند اقوامى را پيش از او نابود كرد كه از او نيرومندتر و ثروتمندتر بودند » ؟ ! و يا آنچه در آيه 21 سوره « مؤمن » گذشت در آنجا كه به مشركان عرب هشدار داده مىگويد : أَ وَلَمْ يَسِيرُوا فِي الأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الَّذِينَ كانُوا مِنْ قَبْلِهِمْ كانُوا هُمْ أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَآثاراً فِي الأَرْضِ فَأَخَذَهُمُ اللَّه بِذُنُوبِهِمْ وَما كانَ لَهُمْ مِنَ اللَّه مِنْ واقٍ : « آيا در زمين سير نكردند تا ببينند پايان كار كسانى كه قبل از آنها بودند چه شد ؟ آنها از اينان نيرومندتر و مؤثرتر در زمين بودند ، اما خداوند آنها را به گناهشان گرفت و كسى نبود كه آنان را از عذاب الهى نگهدارد » .